Meditatie op dinsdag

Al vanaf de jaren ’80 is er in Nieuwegein een meditatiegroep. Elke dinsdag kwamen mensen bij elkaar om na te denken en in te keren. En als zij willen: mee te delen wat er in hen omgaat naar aanleiding van enkele persoonlijke vragen.

Pater Herman Wijtten en Agnes van der Reep maakten de meditaties. Na het overlijden van Herman maakt Agnes nu elke week de tekst.

De fysieke bijeenkomsten zijn niet meer in de Emmaus kerk, maar bij iemand thuis. In die bijeenkomsten worden ook andere teksten gebruikt dan de meditaties van Agnes.

Contact

De laatste vier meditaties

De laatste vier meditaties staan hieronder op de tabbladen.
Bovendien vier meditaties bij de apostolische exhortatie ‘Laudate Deum’ van Paus Franciscus.

Meditatie 16 april
Meditatie 9 april
Meditatie 2 april
Meditatie Goede Week
Vier meditaties over 'Laudate Deum'

Gebedsmeditatie

Deze tijd na Pasen is een tijd waarin we nadenken over het begin van ons als gemeenschap. Nadenken over onze rol als christenen in de maatschappij. Daar kunnen we soms wel wat inspiratie voor gebruiken.

Als het gaat om inspirerende gebeden, gebeden die ons in staat stellen om zelf na te denken en verbanden te leggen, gebeden die ons echt verbinden met de Ene en ons geloof, dan is het volgende gebed er eentje dat op mij indruk heeft gemaakt.

Een gebed dat ons aan kan zetten tot eigen gebed, moed kan geven. Soms kan dat geen kwaad…

Gevonden in een gebedsmeditatie van pater Herman Wijtten.

Gebeden

Eeuwige God, Schepper van hemel en aarde
en van al wat leeft,
U, Die trouw blijft aan het leven
en nooit loslaat het werk van Uw handen,
U zij alle lof en dank!
Onherroepelijk gelooft U in mij,
in ieder van ons,
onherroepelijk hoopt U op mij,
op ieder van ons.
Want wij zijn, vrouwen en mannen,
kostbaar in Uw ogen.
U ziet in ieder van ons,
Uw mens, Uw partner op aarde.
Inspireer ons beelddragers van U te zijn.

==========

Eeuwige God,
heerlijk en goed is uw naam;
inspireer ons om uw Heilige Geest
toe te laten in de mens
die wij zijn voor de ander en voor onszelf.
Houdt ons bij U, in Jezus’ naam.

==========

U roept ons toe:
‘Leef samen met je zuster, je broeder,
die van dichtbij en veraf
je levensweg  kruisen;
leef vanuit Mijn Barmhartigheid en Vrede,
doe moeite voor elkaar als mensen.
Sta in voor elkaars levensruimte,
zoals Ik in wil staan
voor ieder mensenleven.
Heb zorg voor een dak
boven elkaars hoofd,
een bed om te slapen, veilig en gastvrij,
draag elkaar in gebed en handelen’.

==========

U schenkt, o God, de gave van goedheid,
inspireer en bemoedig daarom Uw mensen
om gastheer en gastvrouw namens U te zijn,
de weg van gastvrijheid te leven,
als weg van gemeenschap,
zodat mensen gelukkig
kunnen zijn op aarde.

==========

Eeuwige God,
heerlijk en goed is Uw Naam;
inspireer ons om uw Heilige Geest
toe te laten in de mens
die we zijn voor de ander en voor onszelf.
Houdt ons bij U, in Jezus’ naam.
Zegen de manier waarop wij omgaan
met de inhoud van het Evangelie.
Inspireer ons om Uw Woord
zó te begrijpen,
zó te leven, dat anderen en wijzelf
dit als helend en hoopgevend ervaren.
Zo verschillend als U ons heeft geschapen
in karakter, aanleg en huidskleur,
ieder dragend Uw Vonk in ons.
Opdat we steeds opnieuw weten
en vooral niet vergeten
dat wij in Uw Naam zusters en broers
van elkaar zijn,
opdat we steeds opnieuw weten
en vooral niet vergeten,
‘hoe goed en aangenaam het is om
als broeders en zusters samen te wonen’.

==========

Eeuwige God,
heerlijk en goed is Uw Naam;
inspireer ons om uw Heilige Geest
toe te laten in de mens
die we zijn voor de ander en voor onszelf.
Houdt ons bij U, in Jezus’ naam.

==========

Dank voor de bijbelse levensrichtlijn
om de ander te behandelen
zoals we ook zelf behandeld willen worden
Dat wij onze levenshouding willen toetsen
aan het spoor van Jezus Christus,
Die Uw aanwezigheid uitstraalde –
Die Uw gelijkenis was en is.

==========

Die dit niet tot eigen eer
en glorie gebruikte
maar naast mensen in hun leven
kwam staan,
de ander spreekrecht gaf
en zichtbaar maakte
en dit consequent volhield,
ook toe het Zijn dood betekende.
Die, door te leven vanuit U,
met U het leven de dood liet overwinnen.

==========

Eeuwige God.
heerlijk en goed is uw naam;
inspireer ons om Uw Heilige Geest
toe te laten in de mens
die we zijn voor de ander en voor onszelf.
Houdt ons bij U, in Jezus’ Naam.

==========

Eeuwige God, Eén en waarachtig
wees als een echo die in ons blijft
klinken, geef ons durf het met sprankjes hoop te wagen
opdat de komst van Uw Rijk op aarde groeit en bloeit in ons.
Vul ons, o God, met Uw echo,  van binnenuit.
Amen

(Dominee Corry Nicolay)

  • Misschien hier even tijd en ruimte nemen voor eigen gebed?

Zegenbede op basis van de tien levenswetten van Martin Luther King.

Laten we Gods zegen vragen over onze zending:
om elk mensenkind te benaderen als een kind van God
om te leven met zorgende aandacht voor elkander
om onszelf en de ander te bevrijden van de macht van het onrecht
om zout van de aarde, licht voor de wereld, levende gist in het deeg te zijn
om mee te werken aan de samenwerking en solidariteit tussen mensen
om geweldloosheid alle plaats te geven in ons denken en doen
om ongelijkheid van kennis, bezit en macht ongedaan te maken
om een kerkgemeenschap te zijn die oproept en protesteert als de nood zich aandient
om lichaam van Christus te zijn in deze wereld
om ook in het diepste duister hoopvol en dankbaar de weg verder te gaan.
Daartoe vragen wij de zegen van God, Vader en Moeder.

Gebed

Vader,
Ik vraag U mijn denken te vernieuwen.
Ik bid dat op de plekken waar gezonde verbindingen in mijn hersenen ontbreken,
U deze zult maken en alle delen zult aansluiten.
Wilt U alle negatieve en ongezonde gedachten wegnemen
en ze vervangen door de waarheid.
Help me te beseffen dat ik welkom ben,
en dat ik erbij hoor en dat ik geliefd en geaccepteerd ben.
Ik open mijn hart zodat ik uw liefde kan ontvangen.
Amen.

Johannes 3, 7-8

We zijn op weg naar Pinksteren, dat blijkt wel uit de volgende tekst, die komt uit het evangelie van vandaag.

In die tijd zei Jezus tot Nikodémus: “Voorwaar, voorwaar, Ik zeg u: gij moet opnieuw geboren worden. De wind blaast waarheen hij wil; gij hoort wel zijn gesuis, maar weet niet waar hij vandaan komt, en waar hij heen gaat: zo is het met ieder die geboren is uit de Geest.”

Ons doopsel maakt ons kind van de Ene. Wij proberen als christenen mensen van de weg te zijn, en Jezus achterna te gaan. Jezus heeft ons het goede voorbeeld gegeven en les gegeven. En bovendien heeft Jezus ons beloofd dat de Geest na Hem zou komen en ons de weg wijst. De Geest doet natuurlijk wel meer. (daarover in de meditatie na Pinksteren).

In deze lezing vindt Jezus dat Nicodemus opnieuw geboren moet worden. Hij betwijfelt of dat mogelijk is – opnieuw uit zijn moeder geboren worden is geen optie. (Lijkt mij niet zo’n heel gekke reactie trouwens).

Misschien bedoelt Jezus dat wij opnieuw kunnen beginnen op een betere manier. Een manier die geleid wordt door de Ene zelf. We hebben zojuist het Paasfeest gevierd, waarin we gezien hebben dat een nieuw begin mogelijk is. We hebben de veertigdagentijd achter de rug, waarin wij in onszelf keerden en mogelijk hebben gezien waar het nog niet goed gaat.

En daar komt de Geest om de hoek kijken. Die kan ons leren om het beter te doen.

  • Om over na te denken
    Waar ben ik tegenaan gelopen in de afgelopen weken?
    Wat kan beter?
    Hoe dan?
    Vragen wij de Heilige Geest om hulp.

Bidden

Het nadenken over hoe dingen beter kunnen, bidden tot de Ene (Vader, Zoon en Geest), lukt het beste in stilte.

Stilte beoefenen is een groot goed. In Klooster!Magazine staat hierover het volgende:

In de regel van Benedictus, zegt Marc Loriaux, komt het woord stilte niet voor: ‘Hij heeft het over zwijgzaamheid en daar is hij vrij radicaal in. Monniken dienen zoveel mogelijk stil te zijn. In Vaals moest je toestemming vragen aan de abt als je langer dan vijf minuten met iemand wilde praten. In het begin vatte ik die stiltecultuur verkeerd op. Alsof praten fout is, bijna een zonde. Maar Benedictus waarschuwt voor de macht van woorden. Je kunt er iemand mee tot leven wekken, maar ook vermoorden. Vandaar dat je zuinig en zorgvuldig moet zijn als je spreekt. Een goed woord moet in een zee van stilte neerkomen, dan kan het vruchtbaar zijn.’

Marc ontdekte door het zwijgen heen een diepere laag van stilte en ingetogenheid. ‘Daarin kan ik thuiskomen bij mezelf en dan pas kan ik God ontmoeten. In al mijn schoonheid, maar ook in al mijn schamelheid. Stilte is een voorwaarde om waarachtig te zijn en in mijn waarachtigheid de Heer te ontmoeten.’ Voor zijn favoriete stilte hoeft hij slechts de deur van het klooster uit te lopen. Daar zijn de Kennemerduinen, waar hij regelmatig wandelt. ‘Stil is het nooit, maar het geluid van de zee bevordert de beweging naar binnen toe, naar de innerlijke stilte. Daarbinnen betreed ik een intieme, heilige ruimte. Waar het zowel vredig als woelig kan zijn.’

  • Om over na te denken
    Hoe ervaar ik stilte?
    Wil ik die opzoeken?
    En zó bidden?

Vijftigdagentijd

In de vroege kerktijd is de Vijftigdagentijd heel belangrijk geweest. Het was een vreugdetijd. De mensen baden staand in plaats van knielend in deze weken. Er mocht niet gevast worden, ook geen inhaalvasten. Het is de tijd van de verschijningen. Jezus ontmoet de discipelen diverse keren vanaf Pasen met als climax de Hemelvaart. (Info van de Zuiderkerk in Zwolle)

Op Kerknet België vond ik hierover deze tekst: De eenheid van Pasen en Pinksteren terug tot leven brengen is een belangrijke opdracht. Opstanding

en de zending van de Geest zijn twee zijden van hetzelfde gebeuren. Pasen kan niet zonder Pinksteren, want de ‘Heer is de Geest’ en het is ‘de Geest die levend maakt’. Met Pasen – niet pas met Pinksteren – begint de tijd van de Geest. ‘De avond van die eerste dag van de week zei Jezus nogmaals tot hen: Vrede zij u! Op dezelfde manier als de Vader mij gezonden heeft zend ik ook u. En na dit gezegd te hebben blies Hij over hen en zei tot hen: ‘Ontvangt de heilige Geest.’ (Joh. 20, 22).

Pinksteren is de afsluiting van ‘vijftig Paasdagen’. De ‘komeet’, van Paaszondag, heeft een lange staart

gekregen van zon- en weekdagen, een 50daagse die geldt als één grote zondagviering. Eén dag is te kort

om zo’n feest echt goed te vieren, daar hebben we ten minste een week voor nodig. De laatste dag van die week heet de octaafdag. Wanneer je de feestdag tot en met de octaafdag telt kom je aan acht dagen. Pasen heeft een octaaf. Maar hier was een week nog te kort. Het moest een week van weken worden, een octaaf in het kwadraat. Zeven keer zeven is negenenveertig en met de afsluitende zondag erbij komen we op vijftig. Pinksteren is de Vijftigste dag. (…)

We lezen in die weken over het reisverhaal van de apostelen.

  • Om over na te denken
    Die Geest hebben we klaarblijkelijk nodig om Jezus te volgen en zijn verhaal te verspreiden. Onze zending te volbrengen.
    Hoe doen/deden we dat?

 Gebeden

Heer,
geef ons een goede spijsvertering
en ook iets om te verteren.
Geef ons gezondheid voor het lichaam
en de wijsheid om ervoor te zorgen zoals het hoort.
Geef onze ziel een beetje heiligheid
opdat wij nooit de droom van goedheid verliezen.
Maak dat wij ons niet
door de zonde laten afschrikken,
maar de middelen vinden
om de orde te herstellen.
Geef ons een geest
die zich nooit verveelt, die niet mort
en zich niet laat verleiden tot geklaag.
Laat niet toe dat wij ons te veel bezig houden met onszelf.
Geef ons de zin voor humor
en de genade om humor te verstaan,
opdat wij op aarde wat geluk kennen en geluk geven aan anderen.

(Thomas More)

Jezus, U bent de Opgestane
Geef uw leven in alle volheid
Laat ons drinken van uw bron
Zodat we diepe teugen lucht kunnen nemen en uit kunnen delen.
Want we leven vanuit die hoop:
dat U als eerste opstond uit de dood zodat wij weten dat het beste nog moet komen.
U heeft het laatste woord. Wij prijzen uw naam.
Amen

(uit: zingen&bidden, eo)

Johannes 20, 11-18

Maria uit Magdala stond nog bij het lege graf en huilde. Huilend boog ze zich naar het graf en daar zag ze twee engelen in witte kleren zitten, een bij het hoofdeind en een bij het voeteneind van de plek waar het lichaam van Jezus had gelegen. ‘Waarom huil je?’ vroegen ze haar. Ze zei: ‘Ze hebben mijn Heer weggehaald en ik weet niet waar ze hem hebben neergelegd.’ Na deze woorden keek ze om en zag ze Jezus staan, maar ze wist niet dat het Jezus was.  ‘Waarom huil je? Vroeg Jezus. ‘Wie zoek je?” Maria dacht dat het de tuinman was en zei: Als u hem hebt weggehaald, verteld me dan waar u hem hebt neergelegd, dan kan ik hem meenemen.’ Jezus zei tegen haar: ‘Maria!’ Ze draaide zich om en zei: ‘Rabboeni!’ (Dat betekent ‘meester’).

‘Houd me niet vast,’ zei Jezus. ‘Ik ben nog niet opgestegen naar de Vader. Ga naar mijn broeders en zusters en zeg tegen hen dat ik opstijg naar mijn Vader, die ook jullie Vader is, naar mijn God, die ook jullie God is.’ Maria uit Magdala ging naar de leerlingen en zei tegen hen: ‘Ik heb de Heer gezien!’ En ze vertelde alles wat hij tegen haar gezegd had.

Opvallend in dit stukje is dat Maria Jezus niet herkent. Ze herkent hem pas als zij met haar rug naar hem toestaat en hij haar naam noemt. Dat niet herkennen kennen we ook van de Emmausgangers. Zij zijn niet in staat om te zien. Zij herkennen hem bij het breken van het brood.

Deels zal dat zeker te maken hebben met verwachtingen: iemand die is overleden verwacht je niet te horen en te zien. Dat geldt niet alleen voor hen, maar natuurlijk ook voor ons.

  • Om over na te denken
    Ook wij krijgen tekenen onderweg. Waar heb ik die gezien waardoor ik op Gods weg bleef wandelen?

Enkele gedachten bij dit evangelie

verschillende bronnen, o.a. www.gewijderuimte.org

  • Maria herkende Jezus niet. Zij stond er niet voor ‘open’ om Hem te zien. Geloofde ze haar ogen niet? Of huilde ze zo hartverscheurend dat de tranen haar zicht belemmerden?
  • Ze probeerde toen ze de waarheid onderkende, Jezus vast te houden – een zintuiglijke ervaring. Maar ook: als je werkelijk van iemand houdt, moet je juist niet vasthouden, maar loslaten. Accepteren dat het levenspad van de ander niet dat van jou is. In de lezing zijn beide opties reëel. Aanraken mag wel (denk aan de ongelovige Thomas).
  • Maria is een echte getuige en vertelt alles door. De apostelen nemen dit over, en getuigen zelf ook. (overigens is in het grieks de naam van een getuige ‘martyras’: een martelaar is wel een heel speciale getuige)
  • Maria is een eenzame vrouw. Zij wordt een apostel (=iemand die is weggezonden, iemand die de waarden, lessen, gedragsregels, woorden doorgeeft aan anderen).
  • In een wereld die terughoudend stond tegenover vrouwen en hun rol in de maatschappij, geeft Jezus haar de eerste plaats bij het delen van het Goede Nieuws. De waardigheid van vrouwen is definitief vastgelegd.
  • Opvallend is ook dat Jezus na zijn dood teruggekeerd is naar de zijnen. Dat hij herhaalt dat zijn Vader en zijn God ook die van ons is. Hij blijft de blijde boodschap brengen door alles heen. Hij durft ons aan het werkt te zetten.
  • Maria gaat het ‘zien’ als ze zich omdraait. Als ze bij name genoemd wordt. Omkeren naar de Ene?

 

  • Om over na te denken
    Door wie wordt ik ten diepste genoemd?
    Wat doet dat met mij?
    Waar word ik geraakt?
    Hoe verandert dat mijn toekomst?

Het wonder van Pasen

Na deze woorden keek ze om en zag ze ​Jezus​ staan, maar ze wist niet dat het ​Jezus​ was. ‘Waarom huil je?’ vroeg ​Jezus. ‘Wie zoek je?’ Maria dacht dat het de tuinman was en zei: ‘Als u hem hebt weggehaald, vertel me dan waar u hem hebt neergelegd, dan kan ik hem meenemen.’ Jezus​ zei tegen haar: ‘Maria!’ Ze draaide zich om en zei: ‘Rabboeni!’ (Dat betekent ‘meester’.)

In die paar verzen zit eigenlijk het hele wonder van Pasen. Het wonder van Pasen is niet dat Maria – en wij! – in geloof wel even over de dood heen kijken. Nee, het verhaal van de opstanding is een maatje te groot voor ons. God zélf moet eraan te pas komen om het ons te laten geloven. Hij komt en Hij noemt je bij je naam. Dat breekt je leven open en maakt je weer als nieuw. Geeft je geloof, hoop en liefde. (…)

Wat een wonder, die paasmorgen! Het verhaal van God met mensen gaat door. Het stokt niet op die ochtend bij het graf. Gods scheppingswoord breekt het leven van ons mensen open. Hij roept je bij je naam en je wordt een ander mens.

Maria wordt van een vrouw in het donker, opgesloten in haar verdriet, een stralende vrouw. De vreugde van het evangelie tintelt door haar leven. Ze wordt zelfs de eerste getuige van de opstanding.

Is dat niet de ervaring van velen, door de eeuwen heen? Dat Jezus je leven openbreekt, als de Levende. In de stilte, door een lied, door een woord uit de Bijbel, door een ontmoeting met een ander. Hij doorbreekt je verdriet en noemt je bij je naam.

Jezus’ verhaal gaat verder, door mensen die maar al te goed weten wat verdriet, ontreddering, lijden en dood betekenen. En die toch samen met Maria uitroepen: ‘Ik heb de Heer gezien en zal leven!’

Uit: www.petrus.protestantsekerk.nl

Gebeden

Pasen

Eeuwige en liefdevolle God,
wij vragen U:
help ons moed te putten
uit de dood van die ene mens:
Jezus van Nazareth, die liet zien
dat de dood geen eindpunt is,
maar een nieuw begin.
Geef dat wij beseffen
dat er tussen hemel en aarde
meer is dan wij kunnen zien.
Dat onze grenzen niet Uw grenzen zijn.
Dat wij in leven en sterven
geborgen zijn in uw hand.
Amen.

God,
Geen steen is te zwaar om te worden verlegd,
Geen duisternis is te donker om te worden verlicht,
Geen woestijn is te dor om te worden tot stromende rivier,
geen dood is te sterk om te worden gebroken,
geen geloof is te klein om te doen leven,
geen droom wordt geboren om in stilte te sterven,
geen mens is christen zonder een Pasen te zijn voor anderen,
in Jezus’ Geest.
Amen.

Ik zal in je Pasen
Zoals Mijn Vader in Mij paast
Zoals de Geest van God,
Elk van ons, opricht
En doet pasen
Ja, Pasen is geen dag, geen plaatje,
Maar een werkwoord
Waarin Mijn Vader, die Onze Vader is,
Het onmogelijke doet
Durf erin te geloven
Staar je niet blind op de steen, op Mijn graf
Maar geloof in Pasen

Palm/Passiezondag

Matteüs 21, 9-10

De mensen zongen hardop: “Hosanna, Zoon van koning David, gezegend Hij die komt in de Naam van de Heer! Hosanna in den hoge!”
Toen Jezus Jeruzalem binnentrok, werd de hele stad opgewonden. De mensen vroegen: “Wie is dat?” Het volk antwoordde: “Dit is Jezus uit Nazaret in Galilea.”

Soms zijn in het evangelie van Palmzondag deze twee verzen de afsluiting. Dit jaar toevallig niet, maar wat een interessante verzen. Wat betekent dat woord Hosanna eigenlijk? Het woord blijkt twee betekenissen te hebben. Het wordt ten eerste gebruikt om God of een koning toe te roepen, als die geëerd wordt. Maar de belangrijkste en tweede betekenis is: help mij toch.

Natuurlijk zijn wij blij dat wij leven, maar wij leven op dit moment wel in onzekere tijden. Dus roepen wij ook naar de Eeuwige. Help. Red mij. De twee betekenissen mogen naast elkaar staan. Bij de ene betekenis zien wij in dat de Eeuwige dingen kan die wij niet kunnen. Bij de tweede betekenis vragen wij of de Ene ons nabij kan blijven in moeilijke tijden: wij geloven dat God het vermogen heeft ons te redden naar lichaam en geest.

Maar de laatste zin is ook belangrijk denk ik. Want wie is Jezus eigenlijk? De man die op een ezel reed en werd toegejuicht. De man die door het corrupte machtssysteem in zijn eigen land onschuldig moet lijden en zelfs sterven. Een man die tijden kent waarin hij wordt verguisd en tijden dat hij wordt geëerd. Een man die de weg gewezen heeft, het voorbeeld heeft gegeven, in alle opzichten mens is geweest. Wie is Hij? Wie is Hij voor mij? Op dit moment in mijn leven? Een herder, een leidsman, een profeet? Redder? Wie is Hij?

Witte Donderdag

Afscheid nemen
doet bijeen komen,
vallend avondrood
uit de voorbije dag vandaan.
Een laatste woord wordt gezegd,
een laatste gebaar gesteld.
Een geschenk wordt gegeven,
brood en wijn,
Lichaam en Bloed,
aan ons gegeven,
sacrament van liefde,
heilige Eucharistie
tot op vandaag.

Doe dit
om Mij te gedenken.
Vergeet Me niet!
Voor jou
ben Ik geboren,
voor jou
ben Ik Blijde Boodschap,
voor jou ga Ik
de weg  van sterven en verrijzen.

Was elkaar de voeten,
maak je klein en dienstbaar,
wees de laatste van allen,
wees brood van leven,
wijn van vreugde,
Blijde Boodschap
van gave en heil.
Daar zal Ik zijn,
daar zal je Me tegenkomen
met leven en verrijzenis.

(Piet Capoen)

We kunnen Witte Donderdag zien als een dag zonder lijden in deze week. Maar er is wel lijden: het weten van de pijn die komt, het verraad, het in de steek gelaten worden in de nacht door de mensen die je vertrouwt.

Hebben wij ook pijn? Kunnen we die – even – loslaten om te denken ‘Vergeet mij niet!’- met Zijn blijde boodschap? Zijn zorg en liefde? Samen – zijn?

Goede Vrijdag

Johannes 19, 23-24

Toen de soldaten Jezus gekruisigd hadden, namen ze zijn kleren en deelden ze in vieren, voor iedere soldaat een deel. Ze namen ook de lijfrok, die echter zonder naad was, aan één stuk geweven van bovenaf.
Daarom zeiden ze tot elkaar: “Laten we die niet scheuren, maar er om loten wie hem krijgt.” Aldus moest de Schrift vervuld worden: Zij verdeelden mijn kleren onder elkaar en dobbelden om mijn gewaad.

De lijfrok of onderkleed is geweven zonder naad. Knap! En kostbaar. En ook die wordt Hem afgenomen, want een man die ten dode is opgeschreven heeft geen kleding meer nodig…
Jezus is de mens die overlijdt. En wie zijn de erfgenamen? Wat laat Hij na?
Geen spullen, dat is duidelijk. Over de vraag van zojuist kunnen we nadenken.

Een andere vraag die steeds weer gesteld wordt in situaties van lijden is deze:
Waar is God? Het is een vraag die we steeds weer kunnen horen als mensen zwaar te lijden hebben. Waar was God in Auschwitz? Waar was God toen een tsunami duizenden mensen deed verdrinken? In oorlogen en droogte? Nu, in Gaza en Oekraïne?

Het is een begrijpelijke vraag. Want wij bidden God om gezondheid en geluk en troost, en wij hopen en verwachten van Hem dat Hij ons het goede geeft. Hoe kan het dan, dat ons toch ellende treft? Waar is God in de miserie?

Goede Vrijdag geeft ons een antwoord. En dat antwoord hebben we als katholieke christenen bijna allemaal thuis aan de muur hangen. Het is de gekruisigde Christus. Jezus laat ons zien dat God zelf lijdt in de pijn en in het verdriet van mensen. God zelf ondergaat eenzaamheid en mishandeling. Het is God zelf die in Jezus hangt te sterven aan een kruis.

Als wij pijn en verdriet hebben heeft God ons niet verlaten. Hij is ons ten diepste nabij. Waarom neemt God al die ellende dan niet van ons weg, als Hij zo met ons meevoelt? Uiteindelijk weten we het antwoord op die vraag niet. Wat we wel weten is dat Hij met ons door de ellende en de pijn heen wil gaan, om ons te brengen tot de verrijzenis. In Jezus gaat God ons op die weg voor.

Wanneer wij het zwaar hebben, is God niet ver weg. Hij is ons nabij. Hij lijdt met ons mee. Maar omdat Hij God is, zal het lijden, ook ons lijden, Hem niet overwinnen. God voert ons er doorheen naar de verrijzenis, naar het eeuwig leven, waar alle leed geleden is en alle pijn vergeten. Dat is de hoop en de troost die God ons geeft.

Uit: www.heiligedrieenheid.eu

Gebed

God,
In moment van wanhoop slaan we soms machteloos rondom ons heen.
Ons vertrouwen wankelt. Gevoel van angst en verlatenheid wenkt.
Hulpeloos willen we het uit roepen,
zoals ook Jezus deed aan het kruis:
“Abba, waarom hebt gij mij verlaten?”

Tastend in het duister blijven we zoeken naar antwoord en nabijheid.
Sommige momenten flikkert een sprankel hoop op,
maar de cirkel van pijn en verdriet is groot.
Wil je me dan in de kleine dingen van elke dag tonen
dat je me nabij bent.
Geef me de kracht om door de stilte heen te gaan,
de leegte onvervuld een plek te geven.

Schenk me openheid om te proeven van kleine sprankels hoop.
Laat me de verbondenheid over alle fysieke grenzen heen voelen
en doe me geloven in de nieuwe dag.
Maak het tastbaar in kleine gebaren,
verbonden met Moeder Aarde.
Ga met me op weg naar Pasen en geef me het vertrouwen van Uw Liefde.

(tekst Lotte Beernaert)

Na Goede Vrijdag

Na Goede Vrijdag is het stil in de kerk. Geen vieringen. Geen liederen. Tijd om in te keren. Om met stomheid geslagen te zijn. Wat is hier gebeurd? Wat betekent dat voor mij?

Meditaties over de apostolische exhortatie ‘Laudate Deum’ van Paus Franciscus

 

Meditatie 1

Deze is geschreven aan alle mensen van goede wil over de klimaatcrisis.

De encycliek ‘Laudato Si’ is in 2015 verschenen en de paus vond het tijd worden om opnieuw op het thema klimaat in te gaan, omdat duidelijk wordt dat we als mensheid te weinig de ernst beseffen en zeker als bedrijven en politiek te weinig doen.

Om te beginnen: je hoeft de tekst niet te kopen (kost € 8,00), maar je kunt hem ook downloaden, bv via de abdij van Egmond. De broeders van de St-Adelbertabdij hebben de tekst vertaald. Ik zal hem als pdf toevoegen aan deze meditatie.
Download hier de vertaling van Laudate Deum.

Het eerste wat opvalt is de toon van deze exhortatie. De documenten die via de paus verschijnen zijn vaak geschreven voor mensen die gestudeerd hebben en de bijbel ernaast hebben liggen. Deze tekst niet: er wordt met ons gesproken van mens tot mens. Van ik tot ons.

Het tweede is de duidelijke indeling:

Om te beginnen een inleiding waaruit  blijkt dat de paus meer informatie heeft gekregen in de afgelopen jaren die hij met ons wil delen. Vervolgens enkele hoofdstukken:

  1. De mondiale klimaatcrisis
  2. Een groeiend technocratisch paradigma (uitleg volgt)
  3. De zwakte van de internationale politiek
  4. Klimaatconferenties: vooruitgang en mislukkingen
  5. Wat kunnen wij verwachten van COP28 in Dubai?
  6. Spirituele motivaties
  • Om over na te denken
    Waaraan merk ik zelf dat het niet goed gaat met het klimaat?
    Wat doe ik zelf al om de opwarming te minderen?
    Hoe voelt dat voor mij?

Wat gaan we doen in deze meditaties?

Ik hoop en wens dat jullie allemaal de tekst naast je hebben liggen. Ik heb maar weinig ruimte om de zestien pagina’s tekst te bespreken. Dan is het fijn als jullie de tekst zelf hebben.

Mijn bedoeling is om de grote lijn van de exhortatie samen te vatten en te hertalen in de maand januari. Dat wordt nog best een kunst, want er wordt veel gezegd – en eigenlijk geen woord teveel… En ik wil graag ruimte houden voor eigen denken en doordenken, voor eigen ideeën om naar de dagelijkse praktijk te gaan in de geest van de exhortatie.

Wat is een exhortatie?

Dat is een aansporing, soms een vermaning. De paus geeft aan wat er niet goed gaat en spoort ons aan om daar iets aan te veranderen.

Inleiding

Sint Franciscus en ook Jezus loven God voor al zijn schepselen waaraan de Eeuwige veel zorg heeft besteed. Ik (de paus) heb in mijn encycliek mijn bezorgdheid uitgesproken over het behoud van ons gezamenlijk huis – terwijl mogelijk het leven op onze wereld instort tot een punt van geen terugkeer. Steeds meer mensen zullen de gevolgen meemaken en eronder lijden (gezondheidszorg, werkgelegenheid, toegang tot hulpbronnen, huisvesting etc) Als je land overstroomt, als je juist geen water meer hebt als je land een woestijn wordt, zit er niks anders op dan te verhuizen: migratie is al een probleem…

Het gaat om meer dan de ecologie (= hoe het leven reageert op zijn omgeving). Het gaat om onze zorg voor elkaar én onze zorg voor de aarde. Die laatste zorg heeft direct gevolgen voor het leven van mensen, het is een drama dat ons allemaal schaadt (ook voor de mensen die er nauwelijks aan bijdragen…)

  • Om over na te denken
    Als enkele mens hebben we weinig invloed. Als ongeveer een kwart van de mensen ziet waar het naartoe gaat en daarvoor de veranderingen in gang zet, slaat het denken om: voor iedereen wordt het dan belangrijk om in te zetten op minder schade door de klimaatcrisis.
    Hoor ik bij dat kwart?
    Waar blijkt dat uit in mijn leven?
    Minder vlees, minder reizen, minder uitstoot etc?
    Denk ik na over de zorg voor anderen? Handel ik ook?
    Wat is de rol van mijn geloof hierin?

De mondiale klimaatcrisis

Inmiddels is bekend dat elke halve graad opwarming zorgt voor meer regen en meer droogte, deels onvoorspelbaar. Spanje en Lybië zijn aan het verdrogen, waterrampen aan de orde van de dag. Bij meer dan twee graden opwarming, zullen de ijskappen grotendeels smelten en het zeewater zal zes meter stijgen. Binnen één generatie zullen de veranderingen zichtbaar zijn.

Het gaat hier niet om voorspellingen die plaatselijk een paar weken vooruit kunnen kijken (zoals het weerbericht), maar om langjarige inzichten die de hele wereld bestrijken  en al tientallen jaren vooruit kunnen kijken.

Sommigen durven de schuld hiervan te leggen bij de armen (krijgen te veel kinderen bv), sommigen durven maatregelen voor zich uit te schuiven omdat ze denken dat het niet goed is voor de economie (minder banen bv).

In de praktijk leveren de armen op deze wereld minder dan 50% op van de vervuiling van de planeet en leveren de veranderingen zeker ook veel banen op. Deze twee beweringen kloppen dus niet.

Ik (de paus) heb gezien dat de gegevens van onderzoeksinstituten duidelijk maken dat de mens zelf verantwoordelijk is voor de opwarming. Dat heeft dus grote gevolgen voor onze wereld: oceanen verzuren en nemen minder zuurstof op, het zeeniveau stijgt, enkele andere gevolgen hebben we al gezien.

Economische machten willen de grootst mogelijke winst tegen minimale kosten in de kortst mogelijke tijd. Ongecontroleerd ingrijpen in de natuur, de grote rijkdom van onze aarde, levert grote schade op. Veranderingen die eenmaal zijn ingezet, kunnen soms niet en soms met zeer grote vertragingen ongedaan worden gemaakt. De verzuring van de oceanen zal bijvoorbeeld eeuwen duren. De gevolgen kennen we nog niet. Opwarming van de aarde zal zeker de grote stromingen in de oceanen verstoren. (Geen warme Golfstroom meer naar Europa zal grote gevolgen hebben voor het klimaat hier ter plaatse bijvoorbeeld.)

Ik heb dat gezien met de covid-pandemie. Alles is met elkaar verbonden. En niemand wordt alleen gered…

  • Om over na te denken
    Laat ik nadenken over mijn gedrag in deze wereld. Maak ik gebruik of misbruik van de ons gegeven wereld?

Gebed

(deel 1 van het klimaatgebed van Groen Gelovig)

Schepper God,
U laat nooit los wat uw hand begon.
Dat zien we overal om ons heen. De lente breekt aan.
Zoveel schepselen roeren zich weer.
Grutto’s keren terug in onze weilanden.
hazelaars staan alweer in bloei.
Uw Geest ademt in al uw schepselen.
Elke dag maakt de schepping uw naam groot.

Meditatie 2

Hoofdstuk 2: Een groeiend technocratisch paradigma

Een paradigma is een samenhangend stelsel van modellen en theorieën waarbinnen de werkelijkheid beschreven wordt. Dat is in de loop van de eeuwen steeds anders geweest. De laatste tijd is het alsof werkelijkheid, het goede en de  waarheid automatisch voortkomen uit de technologische en economische macht zelf. Dan kun je makkelijk denken dat groei altijd goed is. En dat de mens zonder grenzen bestaat (met hulp van technologie en kunstmatige intelligentie).

Maar: natuurlijke hulpbronnen zijn begrensd. We kunnen/mogen de aarde niet uitputten. We zien de aarde eigenlijk niet langer als een geschenk, maar als een hulpbron. Macht over de mens en de mensheid zou wel eens in handen kunnen vallen van een zeer klein deel van de mensen – en niets garandeert dat die macht verstandig zal worden gebruikt. De vooruitgang van de techniek gaat niet gepaard met een ontwikkeling van de menselijke verantwoordelijkheid, waarden en geweten.

Wij (zegt de paus) willen het anders zien: de wereld is geen object van, uitbuiting, grenzeloos gebruik en ambitie. De natuur is geen omlijsting waarin we onze ambitie ontwikkelen. Want wij zijn deel van de natuur, zijn erin opgenomen en staan in voortdurende wisselwerking met die natuur. Wij kijken niet naar de wereld van buitenaf, maar van binnenuit.

  •  Om over na te denken
    Hoe is mijn omgang met de natuur?
    Om te gebruiken, om van te genieten of…?
    Wat zie ik mezelf doen?

Als we nu gaan spreken over ecologie (dit is: het resultaat van hoe mens en natuur op elkaar reageren), dan willen we die graag gezond houden. De paus geeft het voorbeeld van inheemse culturen – een omgeving naar je hand zetten zonder die te vernietigen of in gevaar te brengen. Het technologische heeft deze gezonde relatie vernietigd (goud delven, en daardoor leefgebied vernietigen omdat het drinkwater wordt vergiftigd bv). De oplossing voor onze problemen van nu zal liggen in hoe wij harmonieus de natuurlijke systemen kunnen laten samen gaan met sociale systemen. We zullen onze macht moeten heroverwegen: wij zijn zo machtig geworden dat wij in staat het leven van veel wezens en ons eigen voortbestaan te bedreigen! Onze macht en vooruitgang gaan zich tegen ons keren…

Er is ethisch verval (in Groningen gas oppompen en dat plaatselijk verkopen met economische vooruitgang voor de streek als lokkertje, en als er iets fout gaat zoals de aardbevingen niet thuis geven; het kappen van oerbossen, het winnen van goud, lithium, het vervuilen van water en lucht door de industrie etc ,)

Het verdienen van geld gaat steeds vaker gepaard met het verslechteren van de leefomstandigheden van anderen. Mensen die menen dat ze ‘recht’ hebben op iets, omdat ze toevallig in een wat rijker nest zijn geboren. Ook wij komen uit een rijker stuk van de wereld.

Ook aan ons stelt de paus vragen om over na te denken:

In geweten en met het oog op de kinderen die zullen boeten voor de schade die onze daden hebben aangericht, rijst onvermijdelijk de zingevingsvraag::”Wat is de zin van mijn leven? Wat is de betekenis van mijn tijd op deze aarde? En wat is de uiteindelijke betekenis van al mijn werk en inspanning?

Hoofdstuk 3 heet: De zwakte van de internationale politiek

Elke nieuwe generatie moet de strijd en verworvenheden van voorgaande generaties overnemen en een stapje verder zetten. De weg van goedheid, liefde, rechtvaardigheid en solidariteit moeten elke dag gerealiseerd worden. De paus ziet dat het liefst als overeenkomsten tussen meer staten. Dat gaat dus niet specifiek over de macht van één persoon of van een elite – het gaat over effectievere wereldorganisaties. Die moeten de macht hebben om te voorzien in het mondiale algemeen welzijn, de uitroeiing van honger en armoede en de doeltreffende verdediging van fundamentele mensenrechten.(citaat uit: Fratelli Tutti). Die moet dan wel met echte macht worden uitgerust en dat is het probleem – er is nu geen stabiliteit en onafhankelijkheid van wisselende regeringen en enkelingen met macht… Meer individualisme, minder integratie en meer vrijheid voor de machtigen is het gevolg.

Daar staat tegenover dat er vanuit het middenveld van de maatschappij soms al succesvol wordt opgetreden tegen de tekortkomingen van de grote internationale gemeenschap. En ook tegen haar gebrek in coördinatie in complexe situaties, en haar gebrek aan aandacht voor fundamentele mensenrechten. Een voorbeeld is het Ottawa-proces, waarin landmijnen werden verboden en dat akkoord werd ondertekend door honderd naties. En het werd dus niet begonnen en uitgevoerd door de Verenigde naties. Er werd uitgegaan van het subsidiariteitsprincipe: je hoeft geen hogere machten in te zetten als lagere het ook voor elkaar kunnen krijgen. De paus stelt dus zijn hoop op de gewone burger: nationaal, regionaal en lokaal. Alleen als zij in actie komen zullen politieke machten onder druk komen te staan.

  • Om over na te denken
    Wat zou ik kunnen doen?
    Zijn er al groeperingen, plaatselijke initiatieven waarmee ik anderen kan helpen, misstanden kan proberen op te lossen etc?
    Wat zie ik mezelf doen?

De paus wil dus het multilateralisme aanmoedigen (meer landen die samen initiatieven opzetten) ter wille van de echte problemen van de mensheid, met – zo zegt hij – vooral respect voor de menselijke persoon. Ethiek moet daarbij de voorrang krijgen boven lokale of indirecte belangen – de menselijke persoon en de verdediging van zijn of haar waardigheid ongeacht alle omstandigheden gaat voor alles. De diplomatie zou daarin ook van belang kunnen zijn als zij zich zou kunnen hervinden en de mens in de onderlinge gesprekken van meer belang acht dan nationale deelbelangen.

Er moeten vormen gevonden worden om de wereldomspannende problemen in milieu, volksgezondheid, mensenrechten etc. het hoofd te bieden. Mondiale en effectieve regels voor besluitvorming moeten daarvoor ontwikkeld worden. Laten we geen instellingen meer steunen die de rechten van de machtigen handhaven zonder zorg te dragen voor de rechten van iedereen. 

Gebed

(deel 2 van het klimaatgebed van Groen Gelovig)

Barmhartige God,
U laat nooit los wat uw hand begon.
U blijft trouw aan een schepping vol schoonheid en diversiteit.
Maar door onze levensstijl behandelen wij haar respectloos.
Wij buiten uit, vervuilen en maken kapot.
Het klimaat verandert, uw dieren sterven uit,
mensen worden het slachtoffer van onze keuzes.
God, vergeef ons. Vergeef ons. Vergeef ons.

Meditatie 3

Hoofdstuk 5: Wat kunnen we verwachten van COP28 in Dubai?

De Verenigde Arabische Emiraten zijn grote exporteurs van fossiele brandstoffen en ook daar hebben vele gas- en oliemaatschappijen plannen voor nieuwe projecten. De paus zegt: Zeggen dat er niets is om op te hopen zou zelfmoord zijn, want het zou betekenen dat de hele mensheid, vooral de armsten, worden blootgesteld aan de ergste gevolgen van de klimaatverandering. We moeten blijven vertrouwen. Mensen kunnen wel degelijk samenwerken (denk aan de bescherming van de ozonlaag), maar déze samenwerking verloopt niet snel genoeg. De uitstoot stijgt, minder snel maar wel. Hoe langer we wachten, hoe vreselijker de resultaten en hoe ondraaglijker de economische en sociale lasten. We moeten af van het idee dat alle problemen door nieuwe technieken kunnen worden opgelost. Deze kwestie is geen grond voor spot (‘die

deze kwestie afschildert als iets louter ecologisch, ‘groen’, romantisch, dat vaak belachelijk wordt gemaakt door wie enkel geïnteresseerd zijn in economisch voordeel’) Het is een menselijk en sociaal probleem op allerlei niveaus – de toekomst van onze kinderen staat op het spel! De paus hoop dat er bindende vormen komen van energietransitie: efficiënt, verplicht en die makkelijk in de gaten kunnen worden gehouden.

  • Om over na te denken
    De ernst inzien. Blijkt dat uit mijn persoonlijke inzet?
    Fossiele uitstoot beperken: wat is mijn persoonlijke bijdrage?

Iedereen moet meedoen, het proces moet drastisch en intens zijn. Alleen op deze concrete manier is het (nog) mogelijk om de CO2-niveaus aanzienlijk terug te dringen en groter kwaad te voorkomen.

De paus spreekt een wens uit: “Mogen degenen die aan de Conferentie deelnemen strategen zijn die in staat zijn om meer rekening te houden met het algemeen welzijn en de toekomst van hun kinderen dan met de kortetermijnbelangen van bepaalde landen of bedrijven. Mogen zij op deze manier het nobele karakter van de politiek demonstreren en niet de schande ervan. Aan de machthebbers kan ik alleen maar deze vraag herhalen: “Waarom zou iemand in dit stadium willen vasthouden aan macht, alleen maar om herinnerd te worden vanwege zijn onvermogen om actie te ondernemen toen dat dringend en noodzakelijk was?”

Hoofdstuk 6: Spirituele motivaties

De paus herhaalt hier voornamelijk dingen die hij ook al heeft gezegd in ‘Laudato Si’ en Fratelli Tutti.

Enkele citaten: “God zag alles wat hij gemaakt had, en het was inderdaad heel goed”. En vooral: Van Hem is “de aarde met alles wat daarin is. En daarom geldt: “het land zal niet voor altijd verkocht worden, want het land is van mij; bij mij zijn jullie slechts vreemdelingen en pachters”. Dat betekent: “verantwoordelijkheid voor Gods aarde dat mensen, begiftigd met intelligentie, de natuurwetten en de delicate evenwichten die tussen de schepselen van deze wereld bestaan, moeten respecteren”.

  • Om over na te denken
    Bovenstaande houdt natuurlijk in dat wij veel mogen gebruiken, maar niet kapotmaken.
    Wat betekent dit voor mij persoonlijk?
    Wat ‘misbruik’ ik zelf?

Nog een citaat: “Als het universum zich ontvouwt in God, die het volledig vult… is er een mystieke betekenis te vinden in een blad, in een bergpad, in een dauwdruppel, in het gezicht van een arm mens”. De wereld zingt over een oneindige Liefde: hoe kunnen we er niet voor zorgen?”

De paus zegt: de joods-christelijke visie op de kosmos verdedigt de unieke en centrale waarde van de mens te midden van het prachtige concert van al God schepselen. Nu moeten we leren verstaan dat het menselijk leven onbegrijpelijk en onhoudbaar is zonder andere wezens. Want we zijn verbonden door onzichtbare banden,  onderdeel van een soort universele familie. Geen familie die we zelf gemaakt hebben – die oorsprong ligt ergens anders. De paus zegt: ‘God heeft ons zo nauw met de wereld om ons heen verbonden dat we de verwoestijning van de bodem bijna als een fysieke kwaal kunnen voelen, en het uitsterven van een soort als een pijnlijke misvorming.” De mens is niet autonoom, almachtig en grenzeloos: laten we dan ook stoppen met op die manier naar onszelf kijken. Beter voor onszelf en vruchtbaarder voor ons allen.

De paus spreekt ons allemaal aan: Ik vraag iedereen om deze pelgrimstocht van verzoening met de wereld die ons thuis is te begeleiden en zijn bijdrage te leveren om deze mooier te maken, omdat die toewijding te maken heeft met onze persoonlijke waardigheid en hoogste waarden. Tegelijkertijd kan ik niet ontkennen dat het noodzakelijk is om eerlijk te zijn en te erkennen dat de meest effectieve oplossingen niet van individuele inspanningen alleen zullen komen, maar vooral van belangrijke politieke beslissingen op nationaal en internationaal niveau. Niettemin helpen alle kleine beetjes. Het voorkomen van een stijging van de temperatuur op aarde met een tiende graad zou al voldoende zijn om het lijden van veel mensen te verlichten. Maar wat belangrijk is, is iets dat minder kwantitatief is:

  1. de noodzaak om te beseffen dat er geen blijvende veranderingen zijn zonder culturele veranderingen, zonder een volwassen worden van levensstijlen en overtuigingen binnen samenlevingen;
  2. dat er geen culturele veranderingen zijn zonder persoonlijke veranderingen.
  • Om over na te denken
    Wat de paus zegt is waar, denk ik, maar hij zegt één ding niet: je kunt in een maatschappij een grote omwenteling voor elkaar krijgen als meer dan 25 % van de bevolking een verandering wil.

Kunnen wij anderen ook mee krijgen? Spreken wij wel eens over onze eigen inspanningen? Proberen we samen met anderen iets te doen?

Gebed

logo GroenGelovig

(deel 3 klimaatgebed van Groen Gelovig)

Liefdevolle God,
U laat nooit los wat uw hand begon.
U hebt in Jezus alles gegeven wat nodig is voor herstel.
U opent de weg naar vrede tussen mensen en schepping.
U geeft ons hoop: u laat nooit los wat uw hand begon.

Eeuwige God,
U laat nooit los wat uw hand begon.
U wilt ons mensen niet loslaten in deze tijd.
Geef ons ogen, die zien wat juist is.
Ogen, die herkennen wat veranderbaar is.
Ogen, die een vergezicht zien en dromen van een wereld,
waar het goede der aarde eerlijk gedeeld wordt.

Meditatie 4

Vandaag het laatste stukje van de exhortatie. Dat is maar kort.

De vorige keer hebben we gezien dat de paus denkt dat wij, als bewoners van deze aarde, zelf ook veranderingen in gang kunnen zetten en niet hoeven te wachten op politieke wil.

In het volgende hoofdstukje zegt hij ons dat wij mensen minder kunnen vervuilen, onze verspilling minder kunnen maken en kunnen nadenken voordat we iets gebruiken of verbruiken. Gewoon zelf veranderen van instelling heeft wel degelijk ook effect op de wereld om ons heen. Er komt een proces op gang van bewustwording – geen grote veranderingen zonder veranderingen in de mensen zelf. Als steeds meer mensen actief zijn op dit vlak wordt de druk op de machtigen en politieke sectoren groter – aanpassingen en inzichten van onderaf dragen bij aan grote processen van veranderingen.

Hierbij weegt ook mee dat veranderingen in de westelijke landen (die zorgen voor ongeveer zeven keer meer uitstoot dan die van armere landen) een groot gevolg kunnen hebben.

Dan eindigt de brief met het inzicht dat de mens zich niet in de plaats van God moet stellen. Want díe mens wordt het grootste gevaar voor zichzelf…

  • Om over na te denken
    De paus is (of wordt) dit jaar 88. Zijn betrokkenheid bij de klimaatcrisis maakt duidelijk dat het een probleem is voor jong én oud. Wij kunnen allemaal nadenken over onze mogelijkheden binnen ons eigen budget. Doe ik al wat ik juist vind?

Vorige week heb ik aan mensen gevraagd of zij eens willen opschrijven wat ze doen. Niet om ze in de lucht te steken, maar om ons allemaal op ideeën te brengen.
hoe zijn wij al bezig met de klimaatcrisis

Wat heeft de klimaatconferentie in Dubai nou eigenlijk opgebracht?

Stukje uit een artikel van Both ENDS:
Er is geschiedenis geschreven in Dubai, letterlijk, want in de finale tekst hebben landen eindelijk opgeschreven dat de wereld moet wegbewegen van fossiele brandstoffen. Dit is het begin van het einde van de fossiele industrie.

Kanttekening: dat onder andere aardgas wordt gezien als ’transitiebrandstof’ is zeer teleurstellend. De laatste wetenschap is duidelijk: om de aarde niet gevaarlijk te laten opwarmen kunnen we geen nieuwe kolen-, olie- en gasprojecten meer beginnen. Ook moeten landen en bedrijven bestaande fossiele projecten afbouwen. De woorden zijn dus nog te voorzichtig, te weinig urgent en te vrijblijvend, maar het begin is er.

 Stukje uit een artikel van BNN/VARA over de resultaten van klimaattop. Daar wordt het bovenstaande ook gezegd, maar met toevoegingen:
Allemaal waar, maar zonder duidelijke afspraken over ‘groene’ alternatieven. Het doel vanuit het klimaatakkoord van Parijs om de opwarming ‘ruim onder de 2 graden’ te houden en alle actie te richten op 1,5 graad is bij lange na niet in zicht. Het begin is er, maar van een einde aan het gebruik van fossiele brandstoffen is geen sprake.

Ander voorbeeld van vooral mooie woorden, maar beter iets dan niets: de toezegging dat er aanmerkelijk meer geld komt voor aanpassing aan de gevolgen van de klimaatverandering bovenop de al eerder toegezegde 200 miljard. Daarbij gaat het om irrigatie en waterberging, maar ook om investeringen in nieuwe vormen van landbouw en voedselgewassen, vooral belangrijk voor opkomende landen.
Met dat resultaat verstomt waarschijnlijk – in ieder geval voorlopig – de kritiek dat dergelijke massale (en vervuilende!) toppen achterhaald zijn. Dubai was de massaalste tot nu toe. Wat is het voordeel van dergelijk topoverleg en wat is het alternatief?
(…) Het zijn juist de informele bijeenkomsten waar meningen worden uitgewisseld, standpunten verduidelijkt die bijdragen aan de dynamiek van conferenties zoals die in Dubai. Net zoals het ‘randgebeuren’, wat vaak als overbodig franje wordt gezien. De klimaattoppen fungeren, met al hun beperkingen, bij uitstek in die rol elkaar ontmoeten.
Na de mislukking van een aantal klimaatconferenties is wel eens gesuggereerd er maar helemaal mee te stoppen. ‘Dubai’ toont aan dat dat geen goed idee is. Zelfs beter een deels mislukte conferentie dan geen conferentie.
Zelfs als topoverleggen weinig concrete resultaten opleveren leiden ze wel tot bewustwording en vormen een stimulans voor beleidsmakers, bedrijven en burgers maatregelen te nemen. 

Laatste stuk van het klimaatgebed van Groen Gelovig

Geef ons hart voor alles wat leeft,
vul ons met bewogenheid en liefde.
Heer, voed onze onrust over onrecht en vervuiling.
Help ons ons in te zetten voor recht en vrede.
Dat heel uw schepping weer tot bloei mag komen,
en U groot mag maken.
Amen

Om over te mediteren
Zonnelied van de H.Franciscus

Allerhoogste, almachtige, goede Heer,

van U zijn de lof, de roem, de eer en alle zegening. U alleen, Allerhoogste, komen zij toe en geen mens is waardig U te noemen.

Geloofd zijt Gij, mijn Heer, met al uw schepselen, vooral heer broeder zon,

die de dag is, en door wie Gij ons verlicht. En hij is mooi en stralend met grote luister. Van U, Allerhoogste, draagt hij het zinnebeeld.

Geloofd zijt Gij, mijn Heer, door zuster maan en de sterren. Aan de hemel hebt Gij ze gemaakt, schitterend, kostbaar en mooi.

Geloofd zijt Gij, mijn Heer, door broeder wind en door de lucht en de wolken, het helder weer en ieder jaargetijde, waardoor Gij uw schepselen in leven houdt.

Geloofd zijt Gij, mijn Heer, door zuster water, die heel nuttig is, nederig, kostbaar en kuis.

Geloofd zijt Gij, mijn Heer, door broeder vuur, door wie Gij voor ons de nacht verlicht. En hij is mooi en vrolijk, stoer en sterk.

Geloofd zijt Gij, mijn Heer, door zuster aarde, onze moeder die ons in leven houdt en leidt en allerlei gewassen met kleurige bloemen en kruiden voortbrengt.

Geloofd zijt Gij, mijn Heer, door hen die vergiffenis schenken door uw liefde, en ziekte en verdrukking dragen. Gelukkig zij die dat dragen in vrede, want door U, Allerhoogste, zullen zij worden gekroond.

Geloofd zijt Gij, mijn Heer, door onze zuster de lichamelijke dood, waaraan geen levend mens ontsnappen kan.

Wee hen die sterven in doodzonde.

Gelukkig wie zij aantreft in uw allerheiligste wil, want de tweede dood zal hun geen kwaad doen.

Loof en zegen mijn Heer en dank en dien Hem met grote nederigheid.