Afdrukken


Viering van de Eucharistie

Eucharistieviering
Glas-in-lood-raam in de H. Jacobuskerk.
(foto: René Overbeek)

Het sacrament van de eucharistie vindt plaats tijdens een liturgische viering, die 'eucharistieviering' wordt genoemd en die een vaste structuur en inhoud kent. Het woord 'eucharistie' komt van het Griekse werkwoord 'eucharistein' dat 'dankzeggen' betekent. Hoewel de eucharistieviering als geheel gericht is op het loven en danken van God, komt de dankzegging het meest tot uitdrukking in het eucharistisch gebed, ofwel 'het grote dankgebed'.

Maaltijd van de Heer

Op de avond voordat Jezus werd gevangengenomen, heeft hij samen met zijn apostelen het joodse paasfeest gevierd met een gezamenlijke maaltijd. Tijdens deze maaltijd, die vanaf dan bij christenen 'het laatste avondmaal' wordt genoemd, heeft Jezus brood en wijn in zijn handen genomen en gezegd: 'Dit is mijn Lichaam' en 'Dit is mijn Bloed'. Zo liet Hij blijken dat Hij zijn leven zou geven. Hij riep zijn leerlingen op om samen te blijven komen rond brood en wijn: 'Blijft dit doen om Mij te gedenken.' In antwoord op deze oproep komen katholieken samen om in de eucharistie het lijden, de dood en verrijzenis van Jezus te gedenken.

 

Offer

De kruisdood van Jezus is het offer dat Hij voor het heil van de mensheid heeft gebracht. Als de priester dit offer in de eucharistie gedenkt, wordt het opnieuw – zonder bloed! – tegenwoordig gesteld en krijgen wij deel aan de verlossende kracht, in het hier en nu. Het altaar in de kerk waarop brood en wijn worden gezet is de 'tafel van de Heer' en dus ook een offertafel.

De Eucharistieviering

Het sacrament van de eucharistie is niet los te zien van de kerkelijke viering waarin het wordt toegediend. De voorganger in een eucharistieviering is per definitie een priester, omdat dit sacrament alleen door een priester kan worden gegeven. De priester gaat voor namens Jezus Christus, als zijn plaatsvervanger.
De eucharistieviering bestaat uit vier vaste onderdelen: de opening, de dienst van het Woord, de dienst van de Eucharistie en het slot. Tijdens de dienst van het Woord worden er twee of drie fragmenten uit de Bijbel gelezen. De eerste lezing komt meestal uit het Oude Testament, de tweede lezing is vaak een stukje uit de brieven aan de eerste christenen. In iedere eucharistieviering wordt ook voorgelezen uit het heilig Evangelie, de blijde boodschap van Jezus Christus. Wanneer er in de viering wordt gelezen uit de heilige Schrift (de Bijbel), is God zelf aan het woord. Tijdens de dienst van de eucharistie wordt de maaltijd van de Heer gehouden.